R E K L A M A
R E K L A M A

Wybory w Grenlandii. Gra o niepodległość

Centroprawicowa opozycja, Partia Demokratyczna (Demokraatit), odniosła zwycięstwo w wyborach na Grenlandii, zdobywając 29,9 proc. głosów. Kampanię wyborczą zdominowały kwestie niepodległości oraz plan prezydenta USA Donalda Trumpa, by przejąć to autonomiczne terytorium zależne Danii. 

Fot. YouTube

Lider zwycięskiej partii Jens-Frederik Nielsen powiedział w rozmowie z lokalnymi mediami, że „w czasach wielkiego zainteresowania z zewnątrz” Grenlandia potrzebuje jedności oraz zapowiedział, że podjęte zostaną negocjacje z innymi partiami w celu utworzenia koalicji. Wyspa od około 300 lat pozostaje pod kontrolą Danii. Sama rządzi swoimi sprawami wewnętrznymi, ale decyzje dotyczące polityki zagranicznej i obronnej zapadają w Kopenhadze. Grenlandia korzysta z członkostwa Danii w Unii Europejskiej i NATO. Pięć z sześciu partii startujących w wyborach opowiada się za niepodległością od Kopenhagi, ale nie zgadzają się co do tempa jej osiągnięcia. Partia Demokratyczna uważana jest za partię w tej kwestii umiarkowaną.

Drugie miejsce w wyborach z wynikiem 24,5 proc. głosów zajęła inna partia opozycyjna, Naleraq, która pragnie natychmiastowego rozpoczęcia procesu niepodległościowego i zacieśnienia stosunków z USA. Dwie obecnie rządzące partie, Inuit Ataqatigiit (IA) i Siumut, zajęły trzecie i czwarte miejsce, zdobywając odpowiednio 21,4 oraz 14,7 proc. głosów. Głosowało ponad 40 tys. osób z 57 tys. uprawnionych. Jak mówi prof. Maria Ackren z Uniwersytetu Grenlandzkiego, większość Grenlandczyków chce niepodległości, ale dopiero po przeprowadzeniu re form w gospodarce, służbie zdrowia i w innych sektorach.

Położenie Grenlandii i jej zasoby mineralne przykuły uwagę prezydenta Trumpa, który w zeszłym tygodniu podczas wystąpienia przed Kongresem ponownie nawiązał do tematu przejęcia wyspy, twierdząc, że Stany Zjednoczone „potrzebują Grenlandii dla bezpieczeństwa narodowego” i zapowiadając, że ją „zdobędą”.

Analitycy są zdania, że agresywna postawa prezydenta USA wzmocniła pozycję negocjacyjną Grenlandii w stosunkach z Danią i przyczyniła się do ożywienia ruchu niepodległościowego. Lider demokratów w wywiadzie dla Sky News powiedział, że głosowanie to „jasny sygnał”: Grenlandczycy nie są „na sprzedaż” i nie chcą być Amerykanami ani Duńczykami. Chcą sami budować swój kraj.

Jak podaje agencja Reutera, sondaż przeprowadzony w styczniu na zlecenie duńskich i grenlandzkich gazet wykazał, że 85 proc. Grenlandczyków nie chce, by ich ojczyzna stała się częścią USA, a prawie połowa stwierdziła, że zainteresowanie ze strony Trumpa odbierają jako zagrożenie. Jak mówi Dwayne Ryan Menezes, dyrektor brytyjskiego think tanku Polar Research and Policy Initiative, sukces Demokraatit i Naleraq wskazuje, że wielu mieszkańców Grenlandii chce niepodległości, ale równie mocno interesują ich kwestie społeczne, takie jak opieka zdrowotna czy edukacja. Analitycy twierdzą, że zmiana u władzy może otworzyć drogę do większych wpływów USA na Grenlandii. Jon Rahbek- -Clemmensen, adiunkt w Royal Danish Defence College, w wywiadzie dla NBC News powiedział, że nowy rząd prawdopodobnie postara się o więcej inwestycji. Dodał, że „wielkie zwycięstwo” partii Naleraq może być postrzegane jako zwycięstwo Donalda Trumpa. 

2025-03-18

(AS) Na podst.: bbc.com, cnn.com, nbcnews.com


Wiadomości
Gdańsk pełen obietnic! Żadna z nich realnie nie wpłynie na wojnę
Krzysztof Różycki
Sygnalista czy biznesmen? Wątpliwości związane z Emilem Jędrzejewskim
Zebrała (KGB) na podst.: onet, Gazeta Wyborcza, WP, Fakt, Rzeczpospolita
Polskę ogarnęła jedna z najsilniejszych fal upałów ostatnich lat
EW na podst.: historia.org, onet.pl, fakt.p
Społeczeństwo
Pięć lat konkursu „Wyobraź sobie”. Rekordowa liczba zgłoszeń
Plotkara
Ochrona dziedzictwa kosztem ludzi, czyli… Przeklęty prestiż
(EW) na podst. BBC, 12.06.2026
Jak z ofiary zrobić sprawcę. Pracownice Banku Pocztowego oszukały staruszka
Tomasz Patora
Świat/Peryskop
Reklamy ważniejsze od gry? Mundial wywołuje burzę
Maciej Woldan
Dziesięć lat po brexicie. Wielka Brytania rozlicza historyczną decyzję
EW na podst.: BBC, pbs.org, lbc.co.uk
Europa pod falą ekstremalnych upałów. Temperatury biją rekordy
KK na podst.: BBC, Reuters, The Brussels Times, El País, The Daily Mail, Bild Zeitung, Deutsche Welle
Lifestyle/Zdrowie
9 milionów Polaków choruje na otyłość. Alarmujące dane NFZ
A.M.
Mity o nawodnieniu. Jak przetrwać letnie upały?
Andrzej Marciniak
Wstań i zarabiaj więcej! Jak spacer zmienia nasze zdrowie?
(KGB) na podst. Radio BBC, Michelle Roberts „Chcesz czuć się szczęśliwszy w pracy? Wybierz się na pięciominutowy spacer”.
Angorka - nie tylko dla dzieci...
Znalezisko wielkości dłoni zaskoczyło archeologów. Skrywało starożytną klątwę
G.K. opr. na podst. www.geekweek.interia.pl
Brytyjczycy żałują Brexitu. Dwie trzecie ocenia go negatywnie
A.P. opr. na podst. www. rmf24.pl
Nowa królowa polskiego wybrzeża. Ustka najlepsza w kraju
H.J. opr. na podst. www.polskieradio24.pl