R E K L A M A
R E K L A M A

Hymny narodów świata: Friuli-Wenecja Julijska

Po włosku Friuli-Venezia Giulia, ale etymologia nazwy regionu prowadzi do łaciny, gdyż określenie Venezia Giulia odnosi się wprost do nazwy wczesnośredniowiecznej osady weneckej, dziś Cividale del Friuli. Friuli-Wenecja Julijska leży w północno- wschodnim zakątku Włoch, między Alpami i Adriatykiem. Graniczy z Austrią i Słowenią i jest jednym z pięciu autonomicznych regionow Italii. Ma dwa języki urzędowe poza włoskim, używany jest też jeden z języków retoromańskich – friulski, którym posługuje się 600-tysięczna grupa etniczna Friulów, czyli co drugi mieszkaniec regionu. 

Fot. Lucica /Domena publiczna

Pradawne pochodzenie Friulów wykazuje typowy dla pogranicza udział wielu ludów, od starożytnych Retów i Celtów przez Rzymian i Germanów, Hunów, Gotów i Longobardów. Od XVI wieku Friulowie byli poddanymi dożów weneckich, na początku XIX wieku znaleźli się pod panowaniem Habsburgów, by od 1866 roku stać się częścią zjednoczonych Włoch. Upływ czasu nie osłabił jednak dążeń narodowych Friulów, nie naruszył ich tożsamości kulturowej ani etnicznej. Nie myślą o niepodległości, ale mają poczucie swej odrębności. 

Region składa się z czterech prowincji geograficznych, zarazem zdecentralizowanych regionów: stołecznego Triestu, Udine, Pordenone i Gorycji. Habsburski Triest rozrasta się w potężny port morski i słynie z największego we Włoszech parku naukowo-technologicznego, zaś w pobliskim Udine można nie tylko podziwiać freski Tiepola, ale na urokliwym placu Libertá przegryzać miejscową słynną surową szynkę San Daniele. W regionie znajduje się największa na świecie jaskinia, udostępniona zwiedzającym Borgo Grotta Gigante. 

Subskrybuj angorę
Czytaj bez żadnych ograniczeń gdzie i kiedy chcesz.


Już od
22,00 zł/mies




2023-07-19

Henryk Martenka


Wiadomości
Sąd kontra prokurator. Spór o list żelazny trafił na konstytucyjny grunt
Tomasz Zimoch
Romanowski bez kajdanek. Poglądy, komentarze, opinie
Zebrał: ADO
Kraków to nie Polska. Przed drugą turą
Jan Rojewski
Społeczeństwo
Koniec seansu. Anatolij Kaszpirowski odszedł w wieku 87 lat
(KGB) na podst.: The Guardian, Time, Ogoniok, Radio Free Europe/Radio Liberty, Meduza, „Kaszpirowski. Sen o wszechmocy”, Polskie Radio Czwórka, Rzeczpospolita, PolsatNews, Viva!, Onet, WP
Michał Lesień-Głowacki podbił serca telewidzów tą rolą
Tomasz Gawiński
Ale kino! [FELIETON MARTENKI]
Henryk Martenka
Świat/Peryskop
Francuskie szkoły w ogniu. Protest młodzieży przerodził się w przemoc
Magda Sawczuk na podst. Le Figaro
Putin buduje obraz potęgi. Rosyjska gospodarka płaci za wojnę
CEZ na podst.: meduza.io, tass.ru, svoboda.org
Wojny wymazują historię ludzkości. Ukraina, Gaza i Iran tracą dziedzictwo
AS na podst.: theguardian.com, bbc.com, aljazeera.com
Lifestyle/Zdrowie
Gorzej widzisz po zmroku? To może być jeden z objawów zaćmy
Andrzej Marciniak
Europa tyje. Co drugi dorosły ma nadwagę
ANS na podst.: quotidianosanita.it, ec.europa.eu, ilsole24ore.com, efanews.eu
Ewa Wachowicz: Grzybowa z porto
Ewa Wachowicz
Angorka - nie tylko dla dzieci...
120 decybeli z dzioba. Te ptaki potrafią ogłuszyć
A.P. opr. na podst. tvn24.pl
Lubisz, gdy wszystko jest jasne? Tacy ludzie wybierają podobnych znajomych
M.K. opr. na podst. naukawpolsce.pl
Konkurs, jakiego jeszcze nie było! Narysuj jesień do kalendarza „Angorki”
Angora