R E K L A M A
R E K L A M A

Polisa od zagłady. Błąd maszyny może zakończyć erę ludzi

Narzędzi „końca świata” mamy aż nadto. Na początku 2025 roku było ich dokładnie 12 241. Tyle głowic atomowych leży, stoi, wisi na rakietach albo czeka w magazynach dziewięciu państw.

Fot. Pixabay

Mniej niż podczas zimnej wojny (wtedy było ich ponad 60 tysięcy), jednak wystarczająco dużo, by kilka razy „zresetować” cywilizację. Najwięcej atomówek posiadają dwaj giganci: Rosja – 5459 głowic i Stany Zjednoczone – 5177. Te dwa kraje trzymają w rękach niemal 90 proc. światowego arsenału. Reszta to przy nich drobni ciułacze, choć i tu robi się tłoczno. Chiny mają już ok. 600 głowic (rok wcześniej – 500) i wyraźnie przyspieszają. Francja i Wielka Brytania – odpowiednio 290 i 225 sztuk. Za nimi plasują się Indie, Pakistan, Izrael oraz Korea Północna. Każdy z nich z własnymi lękami i ambicjami, każdy przekonany, że bez atomowej pałki byłby bardziej narażony na atak. Bo broń jądrowa działa jak osobliwa polisa ubezpieczeniowa: im straszniejsza, tym rzadziej wyciąga się ją z szuflady. Lecz polis jest coraz więcej. A do tego świat rozmontowuje system alarmowy.

Traktaty o kontroli zbrojeń trafiają do kosza na śmieci. Dlatego w imię bezpieczeństwa produkujemy coraz więcej ryzyka. Najlepszym dowodem na siłę atomowej „polisy” jest Ukraina. Kiedyś miała trzeci co do wielkości arsenał nuklearny na świecie, ale oddała go w zamian za gwarancje bezpieczeństwa. Papier przyjął wszystko, rzeczywistość – jaka jest, każdy widzi. Od tej pory patrzymy na atom jak na coś dużo skuteczniejszego niż podpis. Teraz do beczki prochu dokładamy zapałki: sztuczną inteligencję i komputery kwantowe, liczące szybciej niż ludzie, podejmujące decyzje w ułamkach sekund, bez wahania. Gdy pewnego dnia algorytm uzna, iż atak jest prawdopodobny, nie zostawi miejsca na ludzką intuicję. A czasem to właśnie ona nas ratuje. 26 września 1983 r. podpułkownik Stanisław Pietrow siedział na dyżurze w radzieckim centrum wczesnego ostrzegania. System pokazał start amerykańskich rakiet. Procedura była jasna: alarm, raport, odpowiedź nuklearna.

Jednak Pietrow pomyślał, że coś tu nie gra. Pięć rakiet? Z jednej bazy? Bez sensu – uznał i nie zgłosił ataku. Miał rację: to był błąd maszyn. Gdyby wtedy decydował algorytm, dziś moglibyśmy tej historii już nie opowiadać. Jeśli kiedyś zabraknie miejsca dla człowieka, który powie: „Spokojnie, to się nie zgadza”, nawet najlepsza polisa nam nie pomoże. 

 

2026-01-18

E.W. na podst.: Marek Pielach. „80 lat ery atomowej”, Obserwatorfinansowy.pl


Wiadomości
Nawrocki „wsiadł na smoka”. Komentarze w internecie
Opr. ADO
Trwa rozbudowa Bałtyckiej Linii Obrony. Zagrożenie nadal realne?
KA na podstawie: lrt.lt, eng.lsm.lv, news.err.ee
Niepowrót pana Zbyszka. Ziobro szydzi z innych, ale z daleka
Henryk Martenka
Azyl Ziobry. Rozmowa z dr. SERGIUSZEM TRZECIAKIEM
Krzysztof Różycki
Petru: przyjmuję z pokorą wynik. Rozmowa o kryzysie w Polsce 2050
Wojciech Biegański
Społeczeństwo
Polisa od zagłady. Błąd maszyny może zakończyć erę ludzi
E.W. na podst.: Marek Pielach. „80 lat ery atomowej”, Obserwatorfinansowy.pl
Olkowi nikt nie pomógł. Pastwienie się nad 19-latkiem
Tomasz Patora
Psychopata bywa wyjątkowo miły! Rozmowa z IGOREM BREJDYGANTEM
Krzysztof Pyzia
Zaginieni, a jednak zamordowani. Fajbusiewicz wraca do spraw sprzed lat
Michał Fajbusiewicz
Nie pij tyle, Truskawa… Bezdomny zabił swoją znajomą
Jacek Binkowski
Świat/Peryskop
Hymny narodów świata: Sergipe
Henryk Martenka
Czytanie czyni wolnym. W Brazylii książki mogą skrócić wyrok
Gabriele Silva-Rychlewska
Reżim kontra ulica. Fala gniewu przetacza się przez Iran
AS na podst.: news.sky.com, bbc.com, euronews.com, theguardian.com, aljazeera.com
Wiedeń zaprasza na Viennese Ice Dream
Magdalena Herman na podst.: wienereistraum.com, somerset house.org.uk, schaatsbaanmuseumplein.nl, mujegpalya.hu, Winter-World/Ice-World/Ice-Skating
Wirując z derwiszami. Gdzie mistyka spotyka tradycję
Marcelina Szumer-Brysz
Lifestyle/Zdrowie
W 36 dni dookoła Wielkiej Brytanii. Ekstremalna wyprawa Sebastiana Szubskiego
Tomasz Ługowski
Turystyka medyczna, Pacjent odsyłany z miasta do miasta
Krzysztof Różycki
Zimno może zabić. Jak chronić się przed skutkami mrozów?
A.M.
Dlaczego bolą kolana? Ekspert wyjaśnia rolę chrząstki
Andrzej Marciniak
Nowe wytyczne żywieniowe USA. Trump miesza w garnkach
Katarzyna Gorzkiewicz
Angorka - nie tylko dla dzieci...