Jerzy Giedroyc urodził się w Mińsku Litewskim; był potomkiem litewskiej rodziny książęcej, która zrzekła się tytułu szlacheckiego. W 1946 roku gen. Anders mianował go kierownikiem Instytutu Literackiego w Rzymie. Wydawał głównie książki, których edycję rozpoczął „Legionami” Sienkiewicza oraz „Księgami narodu polskiego i pielgrzymstwa polskiego” Mickiewicza. Rok później ukazał się w Rzymie pierwszy numer „Kultury” jako kwartalnik w nakładzie tysiąca egzemplarzy. W artykule wstępnym napisał: „Nadchodzą czasy ponownego osłabienia woli, ponownego zatrucia myślą o śmierci. Bo i o cóż walczyć, czego bronić w obliczu powszechnego Ex oriente lux? «Kultura» chce szukać w świecie cywilizacji zachodniej tej woli życia, bez której Europejczyk umrze tak jak umarły niegdyś kierownicze warstwy dawnych imperiów”.
W tym samym roku Giedroyc, po spłaceniu długu zaciągniętego na działalność oficyny, przeniósł Instytut Literacki z ziemi włoskiej bliżej Polski, docelowo do podparyskiego Maisons-Laffitte. Wywiesił „czarną chorągiew anarchii”, uniezależniając się od wszystkich i zaczął funkcjonować całkowicie niezależnie, łącząc politykę z kulturą. Nie miał ani politycznego zaplecza, ani fortuny, jedynie słowo, z którego uczynił oręż walki o wolną Polskę, której symbolem stał się Laffitte, jak niegdyś Hôtel Lambert księcia Adama Czartoryskiego na paryskiej Wyspie Świętego Ludwika.
Subskrybuj
