Czukotka ma ciężki klimat, zima trwa tu dziesięć miesięcy, krainę porasta głównie tundra, na południu tajga. Z rzadka spotyka się tu drzewa, a wzdłuż brzegów rzek krzewy. W zmarzlinie znajdowane są dobrze zachowane szczątki mamutów. Natrafiono także na unikatowe petroglify, jedyne znalezione tak daleko na północy, rysunki przedstawiające sceny starożytnych ludzi polujących na jelenie, polowania na morzu oraz wizerunki ludzi z postaciami w kształcie grzybów nad głowami.
Czukcze, rdzenny lud Czukotki, którzy o sobie mówią „prawdziwi ludzie”, zajmują – nie sami, bo mieszkają tam także Koriacy, Eskimosi, Kerecy, Czuwańcy i Jakuci – obszar miliona kilometrów kwadratowych. Są prawdopodobnie jedną z najstarszych grup zamieszkujących Syberię, byli tu już siedem tysięcy lat temu. Być może to ich przodkowie zasiedlili jako pierwsi Amerykę, przechodząc przez Beringię – lądowe połączenie Czukotki i Alaski, co najmniej 13 – 15 tysięcy lat temu. Jako jedyni w Rosji Czukcze mają prawo polować na wieloryby, których mięso stanowi ponad jedną trzecią ich diety. Czukcze używają systemu liczb dziesiętnych, który wcześniej stosowali tylko Majowie.
W wiekach XVI i XVII Czukcze na długich, kilkudziesięcioosobowych łodziach obciągniętych skórą morsa dokonywali łupieżczych wypraw. Przeprawiali się do Ameryki przez Cieśninę Beringa lub płynęli wzdłuż wybrzeża Azji, grabiąc napotykane osady. Celem rozboju było zdobycie skór, wyrobów z metalu oraz broni, a także niewolników. Brano do niewoli głównie młode kobiety, wykorzystywane potem nie tylko przy pracach w osadzie, ale też jako niewolnice seksualne. Czarnoskórym kobietom przypisywano ogromny temperament, w związku z tym miały uczyć młodych czukockich myśliwych sztuki miłości. Niewolnictwo wśród Czukczów istniało do lat 40. XX wieku.
Kontakty Czukczów z Rosjanami datowane są na połowę XVII wieku, kiedy kolonizatorzy z zachodu założyli warowną osadę Anadyr. Czukcze długo bronili swej niezależności i dominację Rosji uznali dopiero w 1778 roku, choć nawet wtedy nie płacili podatków ani danin. Nie pozwalali też Rosjanom na budowę twierdz. Dopiero po 1945 roku zaczęli podlegać programowi sowietyzacji. Wtedy też zaczął się nowy rozdział w dziejach Czukotki, bo odkryto jej bogactwa naturalne. Złoto, miedź, cynę, wolfram. Na czukockim złocie urosła fortuna Romana Abramowicza, który w latach 2001 – 2007 pełnił (zdalnie, z Londynu) funkcję gubernatora Czukotki. Od 2018 roku Czukotka produkuje około 10 proc. rosyjskiego złota. Wzdłuż wybrzeży Czukotki prowadzi Północna Droga Morska, radykalnie skracająca czas transportu z Dalekiego Wschodu do europejskiej części Rosji.
W 1935 roku powstało w Anadyrze Czukockie Obwodowe Muzeum Krajoznawcze, w 2002 roku rozwinięte w Centrum Muzeów „Dziedzictwo Czukotki”, zaś od 2017 roku stolica regionu gości Międzynarodowy Festiwal Filmów Arktycznych Golden Raven, który stał się znakiem rozpoznawczym Czukotki. Brakuje więcej zachęt, ale czukocki przemysł turystyczny jest sparaliżowany rygorystycznymi przepisami granicznymi. Na przyjazd i pobyt na Czukotce niezbędne są dodatkowe zezwolenia, w tym zgoda FSB.
Hymn państwowy Czukockiego Okręgu Autonomicznego jest od roku 2000 jednym z jego oficjalnych symboli, razem z flagą i herbem. Stworzył go, muzykę i słowa, K.N. Kelen-Zorin w 2000 roku. Wiosną 2023 roku ogłoszono konkurs na nowy hymn. „Tekst hymnu powinien odzwierciedlać przeszłość i teraźniejszość Czukockiego Okręgu Autonomicznego, jego wkład w historię rosyjskiej państwowości, miłość do ojczyzny. Utwór powinien mieć uroczysty, patriotyczny, afirmujący życie charakter i odpowiadać gatunkowi hymnu” – napisali organizatorzy.
Государственный гимн Чукотского автономного округа
Родина моя, омытая морями
Недрами богатая земля.
Здесь живёт народ со всей страны великой
Как одна надежная семья.
Припев
Тундра! Бескрайняя тундра. Чукотка!
Реки-кристальной воды Чукотка!
Горы, озера, равнины Чукотка!
Славим просторы твои!
(w jęz. rosyjskim)
Hymn państwowy Czukockiego Okręgu Autonomicznego
Moja ojczyzno, obmywana przez morza.
Ziemio bogata w skarby natury.
Gdzie żyją ludzie z ogromnego kraju,
Jak jedna, niezawodna rodzina.
Refren:
Tundra! Bezkresna tundra. Czukotka!
Rzeki o krystalicznych wodach. Czukotka!
Góry, jeziora, równiny Czukotki!
Kochamy Twe otwarte przestrzenie!
Jasny promień słońca maluje szczyty gór,
I pierwszy oświetlił flagę kraju.
To region Czukotki, część większej Rosji,
Wielbimy Cię całą duszą!
Refren:
Tundra! Bezkresna tundra. Czukotka!
Rzeki o krystalicznych wodach. Czukotka!
Góry, jeziora, równiny Czukotki!
Kochamy Twe otwarte przestrzenie!
