„Chłopi”. Baśń o przemocy wobec kobiet

Od kiedy Reymont napisał „Chłopów”, mieliśmy sufrażystki, feminizm, ruch #MeToo, a mimo to nadal istnieje przemoc wobec kobiet

Rys. kadr z filmu

Dorota Kobiela, scenarzystka i reżyserka nowej adaptacji „Chłopów”, udzieliła wywiadu „Przeglądowi”. Opowiedziała w nim o pracy nad filmem, a także jej sensem we współczesnym nam świecie.

Nowe spojrzenie na znaną historię

Pierwsze pytanie, jakie zostało zadane Kobieli, dotyczyło właśnie wcześniej wspomnianego sensu. Bo jaki powód przyświeca twórcy chcącemu ponownie ukazać widzowi klasyczną powieść Żeromskiego. „Chłopi” kojarzą się wielu osobom z nudą ze szkoły. Kobiela wspomina, że nie pamiętała tej książki, bo była w liceum plastycznym. Jednakże do lektury wróciła po latach, słuchając audiobooków.

Zaskoczył ją jej urok i plastyczność. Uznała, że warto ją zekranizować, ale nie dosłownie, tylko na swój sposób. „Chłopi” to dla reżyserki historia o kobiecie, która odważnie żyje swoją seksualnością i buntuje się przeciw konserwatyzmowi i przemocy.

Na FPFF w Gdyni padła opinie, że to ponadczasowa historia o mentalności małych miast. Nie można jednak ograniczać jej do polskiej wsi, bo to opowieść o Polsce i Polakach. A może nawet szerzej. Inne kultury też mogą się z nią utożsamić. Na festiwalu w Toronto chłopak z Indii i Libańczyk powiedzieli reżyserce, że podobne rzeczy dzieją się u nich. Wszędzie przecież są małe, zamknięte społeczności.

Kamila Urzędowska, grająca Jagnę, zna takie sytuacje z własnego miasteczka. To też historia o slut-shamingu, czyli piętnowaniu kobiet za ich wygląd. Jagna jest oskarżana o rozwiązłość i okrutnie poniżana. To jest powszechne dziś. To, co spotyka Jagnę, to jak trolling, mobbing i inne zagrożenia z internetu. Dlatego ten wątek został tak bardzo podkreślony.

Niesłuszna krytyka

Reymont skupił się na czworokącie: Jagna – Antek – Hanka – Boryna, ale miał też wiele tematów pobocznych, z któych zrezygnowano. To był świadomy wybór, więc autorka liczyła się z krytyką. Przy „Zielonej granicy” Agnieszki Holland ludzie krytykowali film, nie go widząc. Przy „Chłopach” było podobnie, bowiem pojawiały się oszczerstwa, że użyto filtra z Photoshopa. Często także widzowie porównywali obecną wersję z serialem z lat 70.

Jak jednak wspomniał Hugh Welchmanem, współautor „Chłopów”, w Anglii i Stanach nie porównują różnych wersji „Rozważnej i romantycznej” Jane Austen czy „Małych kobietek”. „Chłopi” też mogą mieć pięć różnych spojrzeń. Co do zarzutów o filtr, nie było on używany, choć uważał tak krytyk Tomasz Raczek. To kłamstwo. Słowa mają wagę, a za filmem jest praca setek ludzi. Film był najpierw nagrany w wersji aktorskiej, jak „Twój Vincent”, a potem malowany klatka po klatce – olejem i cyfrowo. W praktyce to jakby dwa razy robić ten sam film. Pracowało ok. 100 animatorów z czterech krajów. Namalowali dziesiątki tysięcy klatek przez 230 tys. godzin.

Jak dodaje na końcu Kobiela:

Od momentu, kiedy zostali napisani [„Chłopi” – red.], mieliśmy sufrażystki, feminizm, ruch #MeToo, a mimo to nadal istnieje przemoc wobec kobiet. Warto pokazać to jeszcze raz, żeby to przemyśleć
i żeby spróbować w jakimś sensie świat naprawiać.

2023-10-24

Na podst. tekstu Mateusza Demskiego


Wiadomości
O języku serca, snu i miłości. Decyzja Dudy o języku śląskim ma prawo boleć
Henryk Martenka
„Walet” tropi „Red is Bad”. Marka odzieżowa sponsorowana za nasze pieniądze
AB
Wielka improwizacja. Rozmowa z prof. RAFAŁEM CHWEDORUKIEM
Krzysztof Różycki
Społeczeństwo
Cwaniaków ci u nas dostatek. Mężczyzna oszukiwał kobiety na pieniądze
Bohdan Melka na podst. Kanał Zero, Uwodził i wyłudzał pieniądze, 31.05
O krok od wystrzału. Co się stało z polską klasą średnią?
E.W. na podst. Dawid Karpiuk. Uwaga, toniemy. Newsweek nr 23/2024
Świat/Peryskop
Kraje bałtyckie i Finlandia w gotowości. Nie chcą dać się zaskoczyć Rosji
KA na podst.: lrt.lt, news.err.ee, vz.lt, ft.com, theconversation.com, nv.ua
Wojna na Ukrainie a dzieci. Wiele z nich zginęło lub zostało rannych
AS na podst.: bbc.com, abcnews.go.com
Afrykański apetyt Rosji. Co planuje Putin na tych terenach?
(ChS) Na podst. www.sme.sk
Paryskie gołębie, miejcie się na baczności!
Piotr Czarzasty, Paryż, korty Rolanda Garrosa
Gjlilan. All inclusive dla więźnia
(ChS) na podst.: www.dnevnik.bg, www.koha.net, www.apnews.com
Lifestyle/Zdrowie
Ta terapia może pomóc wielu dzieciom w odzyskaniu słuchu
TŁ, ELEANOR HAYWARD © Times Newspaper Limited, London 2024
Szczepionka przeciw czerniakowi. To przełom w zmaganiach z rakiem
KK na podst.: BBC, Reuters, The Guardian, Der Spiegel, CNBC, The Daily Mail
Kontrowersyjne słowa Pawła Golca o koniach. Komentarze internautów
(bin) na podst. www.pudelek.pl, www.salon24.pl www.gazeta.pl
Angorka