Karierę eksperta od spraw Wschodu Brzeziński, rocznik 1928, zaczął w 1952 roku artykułem w „Journal of Politics”, opisując wszechwładny system kontroli partyjnej w ZSRR. Tekst wywołał wrażenie nie tylko analitycznym wywodem, ale faktem, że autor zna… polski i rosyjski. „Dzięki temu artykułowi – choć był naszpikowany branżowym żargonem – Brzeziński zyskał renomę wschodzącej gwiazdy sowietologii”.
Autorem najpełniejszej dotąd, jak zapewnia Anne Applebaum, biografii Zbigniewa Brzezińskiego, Zbiga, jest brytyjski dziennikarz Edward Luce. Jego książka, obszerna i wyczerpująca, ma cechy znakomitego reportażu historycznego z doskonale wyważonymi planami, przemyślaną kompozycją i powściągliwym wykorzystaniem dokumentów źródłowych. Jest ich dokładnie tyle, ile powinno być, przez co książkę
czyta się z przyjemnością.
Cechą istotną jest wykorzystanie źródeł prywatnych, w tym dzienników Brzezińskiego, który zapiski zaczął prowadzić w 1939 roku, gdy zaczął naukę w montrealskiej Newman House School. To w nich Edward Luce wyczytał drogę, jaką ruszył młody Zbig, koncentrując się głównie na polityce europejskiej. W jądrze tego problemu była zawsze Polska, czego nie ukrywał i co przyniosło mu z czasem dyskomfort: dla Amerykanów Polak równał się antysemita, co nie pomagało mu w służbie publicznej, ani później, gdy jako doradca prezydenta Cartera do spraw bezpieczeństwa narodowego musiał rozwiązywać splątane problemy Bliskiego Wschodu.
Subskrybuj