R E K L A M A
R E K L A M A

Hymny narodów świata: Friuli-Wenecja Julijska

Po włosku Friuli-Venezia Giulia, ale etymologia nazwy regionu prowadzi do łaciny, gdyż określenie Venezia Giulia odnosi się wprost do nazwy wczesnośredniowiecznej osady weneckej, dziś Cividale del Friuli. Friuli-Wenecja Julijska leży w północno- wschodnim zakątku Włoch, między Alpami i Adriatykiem. Graniczy z Austrią i Słowenią i jest jednym z pięciu autonomicznych regionow Italii. Ma dwa języki urzędowe poza włoskim, używany jest też jeden z języków retoromańskich – friulski, którym posługuje się 600-tysięczna grupa etniczna Friulów, czyli co drugi mieszkaniec regionu. 

Fot. Lucica /Domena publiczna

Pradawne pochodzenie Friulów wykazuje typowy dla pogranicza udział wielu ludów, od starożytnych Retów i Celtów przez Rzymian i Germanów, Hunów, Gotów i Longobardów. Od XVI wieku Friulowie byli poddanymi dożów weneckich, na początku XIX wieku znaleźli się pod panowaniem Habsburgów, by od 1866 roku stać się częścią zjednoczonych Włoch. Upływ czasu nie osłabił jednak dążeń narodowych Friulów, nie naruszył ich tożsamości kulturowej ani etnicznej. Nie myślą o niepodległości, ale mają poczucie swej odrębności. 

Region składa się z czterech prowincji geograficznych, zarazem zdecentralizowanych regionów: stołecznego Triestu, Udine, Pordenone i Gorycji. Habsburski Triest rozrasta się w potężny port morski i słynie z największego we Włoszech parku naukowo-technologicznego, zaś w pobliskim Udine można nie tylko podziwiać freski Tiepola, ale na urokliwym placu Libertá przegryzać miejscową słynną surową szynkę San Daniele. W regionie znajduje się największa na świecie jaskinia, udostępniona zwiedzającym Borgo Grotta Gigante. 

Subskrybuj angorę
Czytaj bez żadnych ograniczeń gdzie i kiedy chcesz.


Już od
22,00 zł/mies




2023-07-19

Henryk Martenka


Wiadomości
Gdańsk pełen obietnic! Żadna z nich realnie nie wpłynie na wojnę
Krzysztof Różycki
Sygnalista czy biznesmen? Wątpliwości związane z Emilem Jędrzejewskim
Zebrała (KGB) na podst.: onet, Gazeta Wyborcza, WP, Fakt, Rzeczpospolita
Polskę ogarnęła jedna z najsilniejszych fal upałów ostatnich lat
EW na podst.: historia.org, onet.pl, fakt.p
Społeczeństwo
Pięć lat konkursu „Wyobraź sobie”. Rekordowa liczba zgłoszeń
Plotkara
Ochrona dziedzictwa kosztem ludzi, czyli… Przeklęty prestiż
(EW) na podst. BBC, 12.06.2026
Jak z ofiary zrobić sprawcę. Pracownice Banku Pocztowego oszukały staruszka
Tomasz Patora
Świat/Peryskop
Reklamy ważniejsze od gry? Mundial wywołuje burzę
Maciej Woldan
Dziesięć lat po brexicie. Wielka Brytania rozlicza historyczną decyzję
EW na podst.: BBC, pbs.org, lbc.co.uk
Europa pod falą ekstremalnych upałów. Temperatury biją rekordy
KK na podst.: BBC, Reuters, The Brussels Times, El País, The Daily Mail, Bild Zeitung, Deutsche Welle
Lifestyle/Zdrowie
9 milionów Polaków choruje na otyłość. Alarmujące dane NFZ
A.M.
Mity o nawodnieniu. Jak przetrwać letnie upały?
Andrzej Marciniak
Wstań i zarabiaj więcej! Jak spacer zmienia nasze zdrowie?
(KGB) na podst. Radio BBC, Michelle Roberts „Chcesz czuć się szczęśliwszy w pracy? Wybierz się na pięciominutowy spacer”.
Angorka - nie tylko dla dzieci...
Znalezisko wielkości dłoni zaskoczyło archeologów. Skrywało starożytną klątwę
G.K. opr. na podst. www.geekweek.interia.pl
Brytyjczycy żałują Brexitu. Dwie trzecie ocenia go negatywnie
A.P. opr. na podst. www. rmf24.pl
Nowa królowa polskiego wybrzeża. Ustka najlepsza w kraju
H.J. opr. na podst. www.polskieradio24.pl